مهندسی معکوس چیست؟ راهنمای ساخت و تامین قطعات در شرایط تحریم

دسامبر, 2019 بدون نظر آموزش, انرژی, بازرسی, خدمات, دریایی, ریل و راه آهن, ساختمان, مهندسی پزشکی, نساجی, نفت و گاز, هوافضا

یکی از مشکلاتی که عموما مهندسان در ضمن ارتقا، تعمیر یا ساخت نمونه جدید ماشین آلات مهندسی با آن مواجهند، عدم وجود قطعه ای است که دیگر در بازار موجود نیست. چگونه می توان این مشکل را برطرف کرد؟

جواب استفاده از مهندسی معکوس است. یعنی ساخت دوباره ی یک قطعه با طراحی موجود در مواقعی که جایگزینی آن قطعه غیرممکن یا دسترسی به آن بسیار سخت است. به طور مثال در شرایط کشور ما که تحریم ها اجازه ورود قطعات ماشین آلات خارجی که قبلا از کشورهای اروپایی یا حتی آسیایی خریده شده است و الان برای تعمیر مجدد آنها کارخانه ها و صنایع با مشکل جدی تامین قطعات مواجه هستند، مهندسی معکوس بسیار کارآمد است.

کلیات مهندسی معکوس

به طور کلی برای مهندسی معکوس یک قطعه 2 مرحله وجود دارد:

1- کروکی، اندازه گیری و مدل سازی سه بعدی قطعه در نرم افزارهای CAD نظیر سالیدورکس و کتیا به صورت دستی یا استفاده از اسکن 3 بعدی

2- ساخت قطعه با استفاده از روش های سنتی (مثل تزریق پلاستیک، ریخته گری، ماشین کاری و …) یا استفاده از چاپ 3 بعدی

آیا برای قطعاتی که شکسته و خراب شده است یا اصلا موجود نیست هم می توان با مهندسی معکوس نمونه مشابه ساخت؟

جواب بله است. با فناوری های جدیدی که هم اکنون وجود دارد، امکان طراحی و ساخت قطعه ای که شکسته یا حتی موجود نیست هم وجود دارد. الگوی این کار باستان شناسان بوده اند که از نمونه های نصفه نیمه نمونه کامل را حدس می زدند.

آیا مهندسی معکوس غیر قانونی است؟

در خارج از کشور قانونی یا غیرقانونی بودن مهندسی معکوس وابسته به شرایط است و قبل از هر اقدامی باید با وکیل مناسب مشورت کرد. در ایران هم اگر تولید کننده داخل برای آن قطعه و ماشین وجود داشته باشد نباید از مهندسی معکوس برای ساخت همان قطعه استفاده کرد. اما قطعاتی که خارج از کشور تولید شده اند، و تولید کننده حاضر به تامین قطعه برای صنعت داخلی نیست، شرایط متفاوت است.

به طور کلی اگر تامین کننده ای برای قطعه و ماشین وجود نداشته باشد، اجازه استفاده از مهندسی معکوس وجود دارد. مثلا برای ماشین آلاتی که در بسیاری از کارخانه یا حتی لوازم خانگی وجود دارد و تولید کننده آن دیگر قطعات آن را تولید نمی کند یا شرایط تحریم اجازه ورود قطعات صنعتی را به تولید کننده نمی دهد.

اگر هدف تولید انبوه قطعه ای است که تولید کننده خارجی دارد، عملا به این کار ساخت جعلی گفته می شود که شامل مقررات بین المللی است. اگر شرکت تولید کننده قطعه همچنان وجود دارد اما دیگر تامین قطعات محصول را انجام نمی دهد، این هم مشکلی است که بهتر است با استفاده از یک وکیل آن را پیگیری کنید.

چطور با استفاده از اسکنر 3 بعدی مهندسی معکوس کنیم؟

ابتدا لازم است قطعه را با یک دستگاه اسکنر سه بعدی که انواع مختلفی دارد اسکن کنید. با این کار نقاط مختلفی از سطح قطعه در دستگاه مختصات کارتزین ثبت و ذخیره می شود که اصطلاحا به آن ابرنقاط گفته می شود. سپس این ابرنقاط به صورت یک فایل با فرمت STL به نرم افزار CAD منتقل می شود.

حتی می توان از دوربین یک گوشی همراه به عنوان اسکنر استفاده کرد. اما دقت اینکار بسیار پایین است ولی برای آموزش و تمرین مناسب است. هرچه اسکنر بهتر باشد، داده برداری با دقت بالاتری انجام می شود.

معمولا مشکلاتی در داده برداری توسط اسکنر وجود دارد. به همین دلیل نرم افزارهایی برای تعمیر و بهبود آنها توسعه داده شده اند. نمونه نرم افزاری که توسط شرکت انسیس توسعه داده شده است SpaceClaim است. کار این نرم افزار پرکردن جاهای خالی، سوراخ ها، سطوح از قلم افتاده و … می باشد. درنهایت هنگامی که یک مدل بسته یا اصطلاحا آب بند تولید شد، می توان از روش های مختلف ساخت برای نمونه سازی استفاده کرد.

جهت مشاوره و مهندسی معکوس قطعات و تجهیزات صنعتی با ما تماس بگیرید. خدمات را در حوزه مهندسی معکوس ببینید.

منبع: انسیس

تگ ها

ارسال نظر شما

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *